SÖZCÜKTE YAPI
Sözcük yapısı deyinca akla ilk gelen şey kelimenin şekil özellikleri olmalıdır. Kelimelerin yapısını genellikle kelimelere eklenen ekler belirlerler. Dolayısıyla kelime yapısını kavramak için ekleri ve eklerin görevlerini de bilmek gerkmekedir.

Kelimeler şekillenirken sadece eklerden faydalanılmaz. Türkçede yeni kelimeler türetmek için iki kelime bir şekilde bir araya getirilerek yeni sözcükler türetilebilir.

O halde şöyle diyebiliriz: Türkçede sözcük yapısında iki faktörün rolü vardır; bunlardan birincisi ve en çok kullanılanı szcük kök veya gövdelerine getirilen eklerdir. İkincisi ise birden çok sözcüğün bir araya getirilmesiyle oluşturulan birleşik sözcüklerdir.

Bu konu kök ve gövdeyle doğrudan alakalıdır.

Sözcükleri oluşturan anlamlı en küçük dil birliklerine kök denir. Bir sözcüğün üzerindeki yapım ve çekim ekleri kaldırıldığında, elimizde kalan anlamlı en küçük parça köktür. Bakımsız, gözcülük sözcüklerindeki ekler kaldırıldığında elimizde kalan anlamlı en küçük parçalar bak - ve göz - kökleridir.

Türkçede kökler ad kökleri ve eylem kökleri olmak üzere ikiye ayrılır.

Ad Kökleri: Ad soyundan gelen sözcüklerin kökleridir. ad, baş, ev gibi.

Eylem Kökleri: Eylem soyundan gelen sözcüklerin kökleridir. bil, sor, tut, gez gibi.

SÖZCÜK BİLGİSİ