CÜMLE YORUMU - Test 1

1.       

I. Hayatın nimetlerinin değerini bize öğreten, ancak hayatın zahmetidir.

II. İnsanın kıymetini meydana çıkaran, uğradı­ğı zorluklardır.

III. Yaşamdan yakınmamızın nedeni, karşılaş­tığımız zorlukların büyüklüğü değil gücü­müzün azlığıdır.

IV. İnsanların en büyük dostu, zorluklardır; çünkü onları karşılaştıkları bu zorluklar kuv­vetlendirir.

V. Zorluklar hayatımızın bileği taşıdır; biz on­lara sürtüne sürtüne güçleniriz.

Yukarıda numaralanmış cümlelerden hangi­leri anlamca birbirine en yakındır?

    A) I. ve ll.                B) I. ve IV.           C) II. ve III.

    D) II. ve V.              E) IV. ve V.

 

2.      

    Yanlış yapmayan insanların hali haraptır; çünkü onlar gelişme imkânlarından mahrum sayılırlar.

    Aşağıdakilerden hangisi yukarıdaki cümley­le anlamca özdeştir?

A)   Her insanın, hayatında hata yapması normaldir.

B)   Zorluklar, başarının değerini artıran önemli unsurlardır.

C) Başarısızlıklarını başarıya giden yolda ba­samak yapan insan kendisini geliştirir.

D)   Hata yapmayacağını iddia eden insan aldanmış demektir.

E) Hedefe giden yolda insan her türlü zorluğa göğüs germelidir.

 

3.       

    Eğer yürüdüğümüz yolda hiçbir engel yoksa

   Yukarıda boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

A)   engelleri kendimiz yaratmalıyız.

B)   yol sizi hiçbir yere götürmez.

C)   çok mücadele etmeliyiz.

D)   yolda güvensizlik olmamalıdır.

E)   engeller kendiliğinden oluşacaktır.

 

4.       

    (I) Şair, kimseye benzemeyen ve benzemekten kaçınan adamdır. (II) Eğer onu tanımıyorsanız, size tavsiyem onu, normal insanların arasında aramayınız. (III) Şair, başka bir insandır. (IV) Sinirleri, gökle deniz arasına yıldızların ger­diği ışıklar gibi ince ve keskindir. (V) O, titreyen ve titreten insandır.

    Yukarıdaki numaralanmış cümlelerin hangi­lerinde şairin başkalarına benzememesinin gerekçeleri verilmiştir?

        A) I. ve III.                B) I. ve IV.           C)ll. Ve V.

        D) III. ve IV              E) IV. ve V

 

 5.       

   (I) Şiir, zekânın kendine inanmayışıdır. (II) Bu bakımdan en yüksek şiir, musikide bulunur, musikinin en yüksek şiiri ise senfonilerde duyu­lur. (III) Şiir, ruhların maddeden kurtuluşudur. (IV) Bundan dolayı o, hayatın kendisiyle vasıta­sız temas eder. (V) Hayatla birleşmenin ve onunla kelimesiz ve sözsüz konuşmanın hazzı­nı şiirdeki kadar hiçbir şeyde bulamayız.

    Yukarıdaki numaralanmış cümlelerin hangi­lerinde "karşılaştırma" söz konusudur?

        A) I. ve III.               B) I. ve IV            C) II. ve V.

        D) III. ve IV.             E) IV. ve V.

 

6.

   (I) Hece ölçüsüyle yazdığı ilk şiirleri 1921-1925 arasında "Dergâh" ve "Milli Mecmua" gibi dergi­lerde yayımlandı. (II) "Varlık, Oluş, Yücel, Türk Düşüncesi, Türk Dili" ve bir ara kendisinin yö­nettiği "Ülkü" dergisindeki şiirleriyle tanındı. (III) Hece ölçüsünde yeni olanaklar aradığı şii­rinde zaman zaman lirik ve etkileyici bir dille ki­şisel duygularını aktardı. (IV) Zaman zaman da ülke sorunlarına el attı. (V) Sonradan başladığı oyun yazarlığında da yine ulusal duyguları işledi.

    Yukarıda numaralanmış cümlelerden hangi­si "kanıtlanabilirlik" açısından ötekilerden farkdır?

        A) I.           B)ll.          C) III.         D) IV        E)V.


7.       

  II. Meşrutiyetin yazınsal karmaşa ortamında Ahmet Haşim'in şiiri ayrı bir ses olarak kendisi­ni gösterdi (I). 1921'de basılan ilk şiir kitabı "Göl Saatlerinin başındaki küçük manzumeler, bu dönemin asıl eserleridir (II). Bir ressam titizliğiy­le yazılmış bu şiirlerle Ahmet Haşim, doğanın özünü sızdırmak ister gibidir (III). "Göl Saatleri", "Göl Kuşları", "Serbest Müstezatlar" ve "Muhte­lif Şiirler" adlı bölümlerden oluşan bu kitap Türk şiirinin Yahya Kemal Beyatlı'dan sonraki ikinci kanadını kurar (IV). Beyatlı'nın geniş kesimleri kucaklayan toplumcu ve ulusçu şiirine karşılık Haşim daha dar ama daha derin konulara yer verir (V).

    Yukarıda numaralanmış cümlelerin hangi­sinde üsluptan söz edilmiştir?

        A) I.           B) II.          C) III.         D) IV.        E) V.

 

8.       

   (I) Adını ilk kez "Altın Kitap" dergisinde yayımla­nan "Musul Akşamları" şiiriyle duyurur. (I) Hece vezniyle yazdığı bu ilk şiirler, imge zenginlikleri ve müzikal nitelikleriyle dikkat çeker. (III) Edebi­yat Fakültesi'nde öğrencisi olduğu Yahya Ke­mal Beyatlı'dan çok etkilenir. (IV) Ama ilk ese­rinde Yahya Kemal'den çok Ahmet Haşim izleri görülür. (V) Haşim gibi o da annesinin yokluğun­dan duyduğu acıyı ve kendisini avutacak bir sevginin özlemini başarıyla dile getirir. Yukarıda numaralanmış cümlelerin hangi­sinde bir "yorum" yapılmamıştır?

        A) I.           B) II.          C)lll.         D) IV.        E)V.

 

9.      

     Tarih, bir bilim olarak sürekli geçmişten bahse­der; ama siz tarihi masal dinler gibi dinlemekten vazgeçerseniz; ondan, geleceğin ipuçlarını ya­kalayabilirsiniz.

    Aşağıdaki cümlelerden hangisi yukarıdaki cümleyle anlamca aynı doğrultudadır?

A)Her insanın geçmişten çıkaracağı dersler vardır.

B)Tarih bir milletin kimliğini oluşturan ' en önemli unsurdur.

C)Geçmişten yararlanmayı bilirsek geleceğe de yön verebiliriz.

D)Kendi tarihinden yararlanmayan milletler, tarihten silinmeye mahkûmdur.

E)Evrenselliğe ulaşmanın yolu, ulusal değer­lerden geçer.

 

10.

    Genç yazarımız, yayımladığı her öykü kitabıyla bir öncekinin içerdiği yapıyı aşan bir yapı sun­makta, yazınsal çıtayı her yapıtında biraz daha yukarılara taşımaktadır.

    Bu cümlede genç yazarla ilgili olarak vurgu­lanmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

        A) Özlülük        B) Yararlılık           C) Gerçeklik

        D) Yoğunluk          E) Yaratıcılık

 

11.

  (I) Şiir, en geniş manasıyla, hayat ve kâinatın karanlıklarında yaşayan meçhulün sesi ve göl-gesidir. (II) Onun için belirsiz, zekâya âsi, açık olmaktan kaçıcıdır. (III) Şiir, hakikatin hayale yükselmesi ve hayalin hakikate inmesidir. (IV) Şiir, bir bakışta dumana, bir bakışta ışığa benzer. (V) Onu avuçlarınıza almaya çalıştıkça yok olduğunu görürsünüz; gözlerinizle kovala­mak istedikçe başınız döner ve büsbütün kay­bedersiniz.

    Yukarıda numaralanmış cümlelerden hangi­leri "tanım" cümlesidir?

        A) I. ve III.               B) I. ve IV.            C) II. ve V.

        D) III. ve IV.            E) IV. ve V.

 

12.

  (I) Batı'daki akımların temel özelliği, her şeyin merkezine insanı koymalarıdır. (II) Öyle ki "İçi­nizdeki devi uyandırın, siz mükemmelsiniz, her şey sizin elinizde..." gibi gerçekle ilgisi olma­yan, abartılmış sloganlarla insanlar, kaldırama­yacakları yüklerin altına sokulmaktadır. (III) Bu yolda insan, bazı kazanımlar elde etse de çok ciddi bunalımlar yaşayabilmektedir. (IV) Başarı­sızlıkla karşılaştığında şaşırmakta, kendisinden daha çalışkan insanları gördüğünde ise çare­sizliğe düşmektedir. (V) Başarı, dolayısıyla mutluluk amaçlarken mutsuzluğun tam ortasına düşme tehlikesiyle karşı karşıya kalabilmektedir.

    Yukarıda numaralanmış cümlelerin hangi­sinde hem olumlu hem olumsuz bir değer­lendirme söz konusudur?

    A) I.           B) II.          C) III.         D) IV.        E) V.


13.

     (I) "Başarma duygusunu" yaşamak, insanın kendine olan güvenini artırır. (II) Çocuk, "Ben yapabiliyorum, demek ki böyle yeteneklerim var." diyorsa özgüvenini kazanmıştır. (III) Bu­nun için çocuğa fırsatlar sunmak gerekir. (IV) Diyelim ki çocuk güzel sanatlar, sportif faa­liyetler ve zihinsel bakımdan özel yeteneklere sahip. (V) Çocuğa bu alanlarla ilgili faaliyet fır­satları sunulmalıdır.

    Yukarıdaki cümlelerden hangisinde "varsa­yım" söz konusudur?

        A) I.           B) II.          C) III.         D) IV.        E)V.

 

14.     

    (I) Bu son sergimdeki resimler hava, kuşlar ve doğa ağırlıklı. (II) Daha önceki sergilerimde yi­ne doğa vardı;  ama  kuşları  anlatmamıştım. (III)  Kuşlar, insana özgürlük, hafiflik, sonsuza gidiş, uzak diyarlara taşınma duygusu aşılıyor. (IV) Yeni çalışmalarımı Anadolu'ya yönelik yap­mayı düşünüyorum. (V) Anadolu'nun saflığı, iç­tenliği, birikimi, karşılık beklemeden cömertliği büyük şehirlerimizde yok. (VI) Onun için Ana­dolu'nun bize verdiklerinin kendimce bir karşılı­ğı olsun diye Anadolu özverisini resmetmeyi planlıyorum.

    Yukarıda numaralanmış cümlelerin hangile­rinde bir "tasarı" dan söz edilmektedir?

    A) I. ve II.               B) II. ve III.          C) III. ve IV.

    D) IV. ve VI.        E) V. ve VI.

 

 15.     

    Bir durumun belli bir yöne doğru kademeli bir şekilde değiştiğini anlatan cümleler, aşamalı durum bildirir.

    Aşağıdakilerden hangisinde böyle bir cümle vardır?

A)İstanbul'un havası çok değişken, günü gü­nüne uymuyor.

B)Onun takım içindeki saygınlığı günden gü-. ne artıyordu.

C)Yazları Karadeniz'in denizine de yaylasına da doyulmuyor.

D)Bu yolun sonunun nereye varacağını kes­tirmek çok zor.

E)Yazdığı bütün yazılarda memleket özlemi seziliyor.

 

 

16.     

  (I) Edebiyat dünyasını anlatan kitaplarda takma ad kullanan çok sayıda yazar vardır. (II) Utan­gaçlığından kendi adını kullanamayan genç ya­zar, takma adla da olsa yazılarını hayata geçi­rir. (III) Bazen bilinen adının yanı sıra bir başka özelliğiyle karşımıza çıkar bir başka yetenekli yazar. (IV) Hayatın çirkin ve bencil yüzüne katlanamayıp takma adlarla ıssız odalarda yeni hayatlar kurmak isteyenler de az değildir. (V) Bir kısmı da kendi adlarıyla yazamadıkları­nı takma adların ardına sığınıp sözlerine mas­ke geçirerek öteki yazarlara atıp tutmayı marifet sayar.

    Bu parçada numaralanmış cümlelerden han­gisinde "öznel" anlatıma yer verilmemiştir?

        A) I.           B)ll.          C) III.         D) IV.        E) V.

 

17.     

    (I) Şiir, her şeyden önce bir dil işidir. (II) Herkes duyar, hisseder; önemli olan hissetmek değil, onu söyleyebilmektir. (III) Şiirde uyak olmayabi­lir, ama ölçü şarttır. (IV) Ölçü dizelerde erimeli, kendini hissettirmelidir. (V) Şiirde mecazlı anla­tım da zorlamalarla birinci plana geçmemelidir. Bu parçada numaralanmış cümlelerden hangisiyle "Şair, sadece duyguları olan değil, duygularını söze dönüştürebilen kişidir." cüm­lesi arasında anlamca ilişki kurulabilir?

        A) I.           B) II.          C) III.          D) IV.        E)V.

 

18.     

     Benim istediğim, herkesin anladığı dil ile şiirle­rimi kaleme almak -

  Bu cümlenin sonuna, düşüncenin akışına göre aşağıdakilerden hangisinin getirilmesi uygun olmaz?

A) tıpkı Fransız şairleri gibi; onlar da halkın di­liyle şiir söylemişti.

B) bizim Divan şairleri gibi değil; onlar ortak dilde olmayan, sadece kendilerinin anladığı sözcüklerle yazmışlardır.

C) benim bu düşündüğümü Namık Kemal ve arkadaşları da uygulamak istemişler; ancak başarılı olamamışlardı.

D) çünkü halkın anlamadığı, dinlemediği şiir, bana göre şiir değildir.

E) şiirin işlediği konu kadar, ölçü ve uyağın da önemli olduğunu düşünüyorum.


19.     

    (I) Biliyorum yine söylediklerimi dikkate almaya­cak. (II) Ama ben, onun da diğerleri gibi başla­dığı her işte başarılara imza atmasını istiyorum. (III) Öyle değil mi, kim istemez yakınlarının hep iyi yerlerde olmasını? (IV) Düşünebiliyor musun çocuğun, okulunda birinci olmuş ya da çalıştığı kurumu zirvelere taşımış? (V) İşte o zaman dünyalar sizin olur.

    Bu parçada numaralanmış cümlelerden hangisinde "önyargı" söz konusudur?

        A) I.           B)ll.          C) III.          D) IV.        E)V.

 

20.    

  Aşağıdaki dizelerin hangisinde birden çok "istek" yoktur?

A)   Tandır ekmeğine sürülen huzur Bulgur pilavında çiğdem olaydım

B)   Bir köy meydanında düğün olaydım Halaya duraydı cümle komşular

C)   Oymakbaşı göç emrini verdiğinde Çadırı sırtında bir köy olaydım

D)   Yârin avucunda mendil olaydım Sürmeli gözüne süreydi beni

E)   Sofralara bereket, sinilere nur İkram meclisinde kerem olaydım

 

21.  

  Aşağıdaki cümlelerden hangisinde neden-sonuç ilişkisi yoktur?

A)   Antrenman yapacaksan salona git.

B)   Gül, bahar geldiği için çok mutluydu.

C)   Güler yüzlü olduğundan herkes onu seviyor.

D)   Yasemin geldi diye yerinde duramıyor Ahmet.

E)   Kötü komşu yüzünden güzelim evini sattı.

 

22.   

      Güneşten çatlayan toprak, yağmuru nasıl hasret­le beklerse, günlerdir yağmurdan ve selden çok çeken İstanbul da güneşli günleri öyle bekliyor. Bu cümlede, özlem çeken iki şey aşağıdakilerden hangisidir?

A)   Güneş ve yağmur

B)   Yağmur ve toprak

C)   İstanbul ve güneş

D)   Toprak ve İstanbul

E)   Güneş ve toprak

 

23.

      (I) Gül, bir gün hoşça vakit geçirirken sudaki ak­sini görür. (II) Kendi güzelliğine âşık olur ve öy­lesine gururlanır ki, meltemi yeryüzünde ken­dinden daha güzel bir şeyin bulunup bulunma­dığını araştırmakla görevlendirir. (III) Meltem, hemen yola koyulup o ülke senin bu ülke benim esmeye başlar. (IV) Günlerden bir gün yanık sesle şarkılar söyleyen bülbülle karşılaşır. (V) Aslında bir şehzade olan bülbül, padişahlık­ta gözü olmadığı için ülkesini terk etmiş, karar­sız bir halde dolaşmaktadır. (VI) Meltem, ona gülü anlatır; ama o kadar güzel anlatır ki bülbül, gülü görmeden ona âşık olur.

    Bu parçada numaralanmış cümlelerden hangisinde "bir haktan vazgeçme”den söz edilmektedir?

        A) II.           B)lll.         C)IV.       D)V.        E) VI.

 

24.   

I.          Can çıkmadan huy çıkmaz.

II.          Mal, canın yongasıdır.

III.          Çıkmadık candan umut kesilmez.

IV.          Huylu huyundan vazgeçmez.

V.          Canı kaymak isteyen mandayı yanında taşır.

    Yukarıda numaralanmış atasözlerinden han­gileri anlamca birbirine en yakındır?

        A) I. ve II.                 B) I. ve IV.           C) I. ve V.

        D) II. ve III.               E) IV. ve V.

 

25.   

I. Gönülleri titreten, çizik çizik eden bir duygu­nun yansımasıdır şiir.

II. Bir zaman akışı, bir ruh sıkıntısı veya bir zevkin coşmasıdır şiir.

III. Şiir, soyut olanın peşinden koşarken somut olanı örnek gösterir.

IV. Duygu için maddeyi, samimiyet adına çev­reyi, aşkı anlatırken Leyla ve Mecnun'u kullanır şiir.

V. Planlanmayan, düşünceyi hiçe sayan, eşi benzeri olmayan bir anlatıştır şiir.

 Yukarıda numaralanmış cümlelerin hangile­ri anlamca birbirine en yakındır?

    A) I. ve II.                B) I. ve IV           C) II. ve III.

    D) III. ve IV           E) IV. ve V.


TÜRKÇE SORU BANKASI