CÜMLE YORUMU - Test 6

1.      

I.    Şiir, sınırlılık içinde sınırsızın anlatılmasıdır.

II.    Şiir, aklın ölçüleri dışında ölçüsüz duygula­rın yansımasıdır.

III.   Şiir, aklın ve duygunun güzelliğe dönüşme­sidir.

IV.   Sayılı kelimeyle sonsuz derinliklere gidiştir şiir.

V.   Şiir, dilin içinde başka, özel bir dil kurmaktır.

Yukarıda numaralanmış cümlelerin hangile­ri anlamca birbirine en yakındır?

A) I. ve II.        B) I. ve IV.        C) II. ve III.       

D) III. ve V.          E) IV. ve V.

 2.      

(I) "Özgüven" insana verilen potansiyellerin keşfedilmesi, ortaya çıkarılması, tanınması ve insanın ona uygun bir şekilde yaşamasının yol­larının aranmasından başka bir şey olarak gö­rülmemelidir. (II) İnsan bu programa uygun bir hayat sürerse yaradılışının gereğini yerine ge­tirmiş olur. (III) Kendisi de kainatın parçası oldu­ğundan kainat kitabını okumuş olur. (IV) Kendisi­ni de bilmiş olur. (V) Kendini bilmek ise hem ya­ratılışını, donanımlarını, üzerindeki lütufları gör­mek hem de haddini bilmektir. (VI) Kişi kendini bi­lirse yola ümitli bir şekilde çıkar, girişimci olur. Yukarıda numaralanmış cümlelerden hangisi bir "tanım" cümlesidir?

A) II.        B)lll.        C)IV.        D)V.         E) VI.

 3.      

(I) Çehov'un ilk hikâyelerindeki coşku ve se­vinç, genç yaşta yakalandığı öldürücü hastalı­ğın da etkisiyle yerini, üstü kapalı da olsa, kö­tümserliğe bırakır. (II) Ancak hikâyelerindeki hüzün (üzüntü) ilk bakışta belli etmez kendisini. (III) Tersine, pek çok hikâyesine neşeli bir giriş­le başlar. (IV) Bütün bu neşeli anlatımın arka­sındaysa insan ilişkilerine ve geleceğe ilişkin karamsar bir bakış vardır. (V) Yergili (iğneleyi­ci) anlatımı, hikâyelerinin arkasındaki umutsuz­luğu pekiştirir.

Bu parçada numaralanmış cümlelerin han­gilerinde "hem iyimser hem de kötümser" ifa­delere yer verilmiştir?

A) I. ve II.         B) I. ve III.        C) I. ve IV.     D) II. ve III.         E) IV. ve V.

 4.     

Aşağıdaki dizelerin hangisinde bir "sezgi" söz konusudur?

A)       Ağrı Dağı'nın dumanlı başı

Yüreğine kılavuz olsun

B)       Bir olsa da kalplerimizin sesi

Bir gün yollarımız ayrılacak hissediyorum

C)       Hep sana koştum akşamları

Zannetme ki sevda çektiğimden

D)      Ölüm kıyılarından bir haber getiren

Bir ak güvercindeydi en son umudum

E)       Dışarıda yağmur yağıyor durmadan

Görmüyor pencereler sonsuzluğu

5.     

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "gerçekleş­memiş bir beklenti" söz konusudur?

A)       Aynı yanlışa bir daha düşmez sanmıştım.

B)       Yarışmaya geçen yıl ben de katılmıştım.

C)       Kitabı kütüphanede yine unutmuştum.

D)      Arkadaşımı bir daha bu olaydan sonra ara­mamıştım.

E)       Her zaman olduğu gibi yine yanılmıştım.

 6.

(I) Şair, kendini ifade etmek istediğinde şiire başvurur. (II) Onun, şiir hakkında söyleyeceği söz, yazdığı şiirde belli olur. (III) Şair, bir bakı­ma, söyleyeceğini, şiirin imkânlarını kullanarak söyleyen kişidir. (IV) Aksi takdirde, şiiri yazma gerekçesi önemli oranda ortadan kalkar. (V) Şairin gerçekleştirmek istediğini anlamak ise, okurun çabasına ve algı gücüne kalır.

Yukarıda numaralanmış cümlelerden hangi­leri anlamca birbirine en yakındır?

A) I. ve III.       B)l. ve V.       C) II. ve IV.       D) III. ve IV.         E) III. ve V.

7.

(I) Vadinin derinliklerinde, ırmak boyu güneşli caddede amansız bir öğlen sıcaklığı, ortalığı yakıp kavuruyordu. (II) Irmağın keskin bir ışıkla aydınlanmış evlere bakan kıyısında tek tük ak-çaağaçlar yaz sonu sararmışlığı içindeydiler. (III) Ben de uzun yıllardan beri sürdürdüğüm bir alışkanlığım olan kıyıdan gidiyor, karanlıklara bakıyorum. (IV) Cam rengi ırmakta, uzun, çal­kantılı hareketlerle gür sakallı deniz sazları kı­pırdıyor. (V) Çok iyi bildiğim karanlık oyuklarda tek tük balıklar uyuşuk, hareketsiz duruyordu. Bu parçada numaralanmış cümlelerden hangisinde "gözlem"e yer verilmemiştir?

A) l.          B) II.         C) III.        D) IV.        E)V.

 8.     

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "eşitlik" an­lamı söz konusu değildir?

A)       Şirketin bu yılki kârını ortaklar paylaştı.

B)       Takımlar, ikinci maçta da yenişemedi.

C)       Her öğrenciye beşer kitap verilmişti o gün.

D)      Onlar, muhasebeden aynı miktarda para çekmiş.

E)       Ekmeği ikiye bölüp yarısını kardeşine verdi, yarısını kendisi aldı.

 9.

(I) Edebiyat, insan yaşamına giren her şeyi ko­nu edinebilir. (II) Ancak konuyu ele alış şekli kendine özgü ve kurmacadır. (III) Edebiyat ürünleri, büyük bir ölçüde anlatıcının duygu, dü­şünce ve yorumlarını yansıtır. (IV) Nesnelerin yapısını araştırmak, bilimsel tahliller ortaya koymak edebiyatın sorunu değildir. (V) Çünkü edebiyat, önemli bir oranda öznel bir ifade gü­cüne sahiptir.

Yukarıda numaralanmış cümlelerden hangile­ri anlamca birbirine en yakındır?

A) I. ve II.         B) I. ve IV.       C) II. ve III.        

D) III. ve V.        E) IV. ve V

10.  

 I.    Ne kadar doğru ve derin olursa olsun bir fi­kir er geç eskir.

II.    Ancak doğru ve tutarlı düşünceler zamanın yıpratıcılığına direnebilir.

III.   En parlak düşünceler bile bir gün önemini yitirir.

IV.  Güzel fikirler içeren yapıtlar ancak anlatımı da güzel olursa unutulmaz.

Yukarıda numaralanmış cümlelerden hangi­leri anlamca birbirine en yakındır?

A) I. ve II.         B) I. ve III.      C) II. ve III.         

D) II. ve IV.       E) III. ve IV. 

11.

(I) Hayli zamandır ürettiğim projelerim vardı. (II) Ama Baksı Müzesi'nin kurulması ve hayata geçirilmesiyle çok uğraştığım için bunlara ayır­mam gereken zamanı ayıramadım. (III) Artık müze kurulduğu için bu ertelenmişliklerimi bir araya getirmek istedim. (IV) Kurduğum bu Bak­sı Müzesi benim için çok önemli, biraz da onun açılışı şerefine böyle görkemli bir sergi açtım. (V) Bu sergi düz, tanıdık, tek boyutlu bir sergi olmamalı, bütün ertelenmişliklerin itiraf edildiği bir "şölen sergi" olmalıydı. Yukarıda numaralanmış cümlelerin hangi­sinde bir "özeleştiri" vardır?

A) I.          B) II.         C)lll.        D) IV.        E) V.

12.   

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir "Önyar­gı" söz konusudur?

A)       Geçen hafta piyasaya çıkan bir kitabın layık olduğu ilgiyi görmeyeceğini şimdiden söy­leyebilirim.

B)       Eski Yunan filozoflarından Sokrates'in fikir­leri günümüze ışık tutacak niteliktedir.

C)       Bu önemli gecede, sanat dünyasından yö­netmenler, iş dünyasından ise yöneticiler vardı.

D)      Caddenin sonundaki parlak lambalarla ay­dınlanmış evini hiç beğenmemiştim.

E)       Son romanında insanı insan yapan değer­leri en ince ayrıntısına kadar işlemişti.

 13.   

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde yargının gerçekleşmesi bir koşula bağlı değildir?

A)       Her nedense sinema izlerken yazardan çok oyuncu gelir aklımıza.

B)       Hayalden tamamen arınınca bir sanat ese­ri okuyucuyu etkileyebilir.

C)       Söylediklerinin hepsini yaparım; yeter ki beni babama şikâyet etme.

D)      Karşılaştığın engelleri aştıkça başarıya ulaşman mümkün olur.

E)       Öğretmenin verdiği ödevleri zamanında yap ki sınavı kazanasın.

 14.

(I) Şimdi karşımda şelalelerde alabildiğince hıçınlaşan, göletlerde ve havuzlarda kuzu gibi olan Ege'ye bakıp düşünüyorum. (II) Bu kent yarınlara yürürken büyük kentlere göre yeşillik­lerle dolu. (III) Bu kentin insanları geleceğe eser bırakmanın mutluluğu içinde. (IV) Ben bu yüzden bu kenti sevdim, seviyorum. (V) Gele­ceğe açılan beklentilerini, düşlerini, yeni baştan ve yılmadan yaratmaya dönük uğraşılar içinde insanlarını da.

Yukarıda numaralanmış cümlelerin hangi­sinde aynı varlığa ait karşıt özellikler bir ara­da verilmiştir?

A) I.           B) II.          C)lll.         D) IV.        E)V.

 15.  

 I.    Hedeflerimize ulaşmak için mümkün olan en kısa sürede harekete geçmeliyiz.

II.    İster genç olalım, ister yaşlı uğruna savaşa­cağımız bir hedefimiz mutlaka bulunur.

III.   Hangi yaşta olursak olalım peşinden koşa­cağımız bir gayemiz hep vardır.

IV.   Amaçlarımıza ulaşmamız için yapmamız gereken tek iş sıkıntıları göze almaktır.

Yukarıda numaralanmış cümlelerden hangi­leri anlamca birbirine en yakındır?

A) I. ve II.        B) I. ve IV.        C) II. ve III.       

D) II. ve IV.         E) III. ve IV.

16.

(I) Attila İlhan'ın çeşitli dergilerde şiirleri, dene­me ve eleştirileri yayımlandı. (II) Türk edebiya­tının önemli isimleri arasına girdi. (III) Mavi ya da Maviciler adıyla tanınan şiir akımını başlattı.

(IV) Şiire yeni bir ses düzeni, taşkın, coşkulu bir anlatım ve kendisine özgü bir duyarlılık getirdi.

(V)  "Sisler Bulvarı, Yağmur Kaçağı, Ben Sana Mecburum" şiir kitaplarındaki şiirleriyle genç şair kuşağını etkiledi.

Yukarıda numaralanmış cümlelerin hangi­sinde yazarın biçeminden söz edilmiştir?

A) I.           B) II.          C) III.         D) IV.        E)V.

 17.

(I) İnsanoğlu değişik yeteneklerle donatılmıştır. (II) İnsan her şey olabilme potansiyeline sahip­tir; ama her insanın meziyetleri normal olarak farklıdır. (III) İnsanlarda farklı farklı cevherler olabilir. (IV) Kimileri müzik, resim, kimileri spor, kimileri fizik, kimileri sanat, kimileri matematik, kimileri de öğretmenlik alanlarında daha yete­neklidir. (V) Bizce özgüven, kişinin kabiliyetleri­nin farkında olması ve bunları en iyi şekilde kul­lanabilmesi demektir.

Yukarıda numaralanmış cümlelerin hangi­sinde "olasılık" anlamı vardır?

A) I.           B) II.          C) III.         D) IV.        E) V.

 18.

(I) Türk şiirinde, son otuz yıldır, özgün imge sis­temleri getiren şairler pek çıkmamıştır. (II) Ben­ce şairin önemi buradan kaynaklanıyor; şair, aynı zamanda çağdaş bir fikir birleşimiyle öz­gün bir imge bileşimini iç içe gerçekleştirecek! (III) Zor elbette, sadece estetik yetenek ve bilgi yetmez; felsefe, toplumbilim, hatta iktisat düze­yinde sağlam ve geçerli bilgi sahibi olmak gere­kir. (IV) Oysa şairlerimizin çoğu, usta belledikle­ri kılavuz şairlerin imge sistemlerini ödünç alı­yorlar, ömürleri boyunca da kullanıyorlar.

Yukarıda numaralanmış cümlelerin hangile­rinde "yakınma" anlamı vardır?

A) I. ve IV.        B) I. ve III.       C) I. ve IV.      

D) II. ve III.        E) III. ve IV.

19.    

(I) Elitis, şiirin dünyayı değiştirip değiştiremeye­ceğine kafayı takmıştır ve dünyanın değişme­yeceğinde karar kılmıştır. (II) Bana sorarsanız şair dünyayı değiştirebilir. (III) Şair bazı duygu­ların ön plana çıkmasını sağlar toplumda, diri kalmalarını sağlar. (IV) Şair, bir dünya görüşü­nün en uç elemanı, yön belirleyicisi olarak neyi ifade etmeye çalıştığına dair kendisini hesaba çekmek durumundadır. (V) Yoksa, şiiri güzel ifade tarzı olarak algılayıp, neyi ifade etmeye çalıştığını göz ardı ederse, kendi bayağı yanını başkalarına da bulaştırabilir.

Yukarıda numaralanmış cümlelerin hangi­sinde bir zorunluluktan söz edilmiştir?

A) I.          B)ll.         C) III.        D) IV.        E) V.

 20.    

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "varsayım" söz konusu değildir?

A)       Diyelim ki il sayımız 100'e çıktı, ne olacak?

B)       Tut ki İstanbul’dan iki il çıkardık, çözüm de­ğil ki.

C)       Bir an için senin sınavı kazanacağını farz edelim.

D)      Oysaki o benim söylediklerimi dinliyormuş.

E)       Sözgelimi, şu sınıfın Karadeniz olduğunu düşünelim.                           

21.

Bir dil gücünü, kendine yabancı olan sözcükle­ri atmakla değil, onları yutup hazmetmekle gös­terir.

Aşağıdakilerden hangisi bu cümleye anlam­ca en yakındır?

A)       Yabancı dillerden sözcük almaktan geri durmayan dillerin öz benliklerini koruması beklenemez.

B)       Güçlü diller, başka dillere sözcük vermekle değil, o dillerden sözcük almakla varlıkları­nı devam ettirir.

C)       Sağlam bir yapıya sahip olan diller, başka dillerden gelmiş olan sözcükleri kendi için­de eritip kullanan dillerdir.

D)      Her dil, yabancı sözcükleri bünyesinde kay­naştırıp özümseyerek evrensel bir özelliğe sahip olur.

E)       Dillerin birbirinden etkilenip sözcük alışverişin­de bulunması, o dillerin güçlerini etkilemez.

 22.    

Şairliğin yetenek, zaman, çalışma azim gibi şartları vardır. (I) Aslında bunlar, bir şairin vücu­da gelmesi için gerekli şartlardır. (II) Bu şartla­rın bir şiir haline dönüşmesi, yerinde ve doğru kullanılmalarına bağlıdır. (III) Çünkü, birçok şair, doğru bir yer bulamadığı ya da "yerini" doğru kullanmadığı için, bu şartlara sahip olma­sına rağmen kaybolup gider. (IV) Ayrıca işin bir de başka tarafı var. (V) Bazı şiirler, doğru şair­ler eline düşmedikleri için, kısa ve kötü bir ha­yat sürdürdükten sonra ölüme boyun eğerler. Yukarıda numaralanmış cümlelerden hangisi kendisinden önceki cümlenin bir gerekçesi­dir?

A) I.          B)ll.         C) III.        D) IV.        E)V.

23.    

(I) Erhan'ın düğünü için Eyüp'ten kalktık, Bahçeşehir'e gittik. (II) Düğünden eve ancak az ön­ce dönebildik. (III) İstanbul'un ağustos sıcağın­da trafikte çektiğimiz çile da yanımıza kâr kaldı. (IV) İyi de kardeşim, Eyüp'te düğün salonu mu yok? (V) Şuraya yazıyorum, bizim çocukların düğününü ulaşımı en kolay nereyse orada ya­pacağım. (VI) Yeter ki millet bizim çektiğimizi çekmesin!

Bu parçada numaralanmış cümlelerden hangisinde bir "sitem'den söz edilmektedir?

A) I.          B) II.         C)lll.        D) IV.        E) V.

24.    

Kelimeler, asırların ve asırlarca o kelimeleri ko­nuşan, onlarla duyan, düşünenlerin; onlarla se­ven ve sevilenlerin güzelleştirdiği canlı var­lıklardır.

Aşağıdakilerden hangisi bu cümleyle an­lamca en yakındır?

A)       Toplumun yaşamına ait özellikler taşıyan kelimeler, çağdan çağa farklı bir yapıya bü­rünür.

B)       Yaşayan bir güzelliği olan ve oluşturduğu dönemlerden izler taşıyan kelimeler, varlı­ğını onları konuşanlara da borçludur.

C)       Bir kelimenin en güzel biçimine kavuşabil­mesi için asırlarca insanların dillerinde yer etmesi gerekir.

D)      Sevgilerini güzel kelimeler kullanarak ifade edenler sayesinde diller varlıklarını devam ettirir.

E)       Asırlar boyu sevgiyle anlaşmayı sağlayan ke­limeler her çağda bu özelliğini sürdürecektir.


TÜRKÇE SORU BANKASI