Çağdaş Eğitim Anlayışı ve Öğrenci Kişilik Hizmetleri

Uzman Öğretmenlik Eğitim Programı Ve Başöğretmenlik Eğitim Programı: Özel Eğitim ve Rehberlik - Çağdaş Eğitim Anlayışı ve Öğrenci Kişilik Hizmetleri

İnsan: Biyo – psiko – sosyaldir (canlı, duygu ve düşünceleri olan, toplumsal hayatı olan).

Çağdaş ve bilimsel anlayışa göre eğitim; bireylerin bedensel, duygusal, zihinsel vesosyal yeteneklerinin hem kendisi için hem detoplumu için en uygun şekilde gelişmesine ve kullanılmasına yardımcı olma sürecidir.

Eğitim; bireyin yaşantıları sonucunda kasıtlı ve istendik yönlü davranışları meydana getirme sürecidir. Bireyin sahip olduğu bütün potansiyeller ve yetenekler önemlidir. Eğitim süreci bunlar arasında bir bütün oluşturmalıdır.


Herhangi bir alana önem verilirken diğer bir alan ihmal edilmemelidir (tümel gelişim). Eğitimde zaman ve mekân sınırı yoktur (Süreklilik ilkesi ve her yerde eğitim ilkesi).

Örneğin; zihinsel alanda ders çalışma önemsenirken bedensel olarak uyku ve beslenme ihmal edilmemelidir.

Çağdaş eğitim sisteminin nihai amacı; bireyin kendini gerçekleştirmesine yardımcı olmaktır. Kendini gerçekleştirme kavramı Hümanistik (insancıl) anlayışa dayanır (A. Maslow – C. Rogers).


Kendini Gerçekleştirme = Tam Verimlilik = Kendini Tamamlama = Özünü Gerçekleştirme = Tam Kapasite ile Fonksiyonda Bulunma


Çağdaş Eğitim Anlayışına Göre Eğitimin Amaçları (Bireyi kendisi ve toplumu için yetiştirmek)

Eğitimde temel amaç,bireyin sahipolduğu potansiyellerikullanmasına yardımcıolmaktır. Bunu yaparken ne toplum için birey gözden çıkarılır ne de birey için toplum gözden çıkarılır. Her ikisine de uygun olan seçilir. Bu yüzden bireylerin hem “kendisi için” hem de “toplumu için” faydalı olması istenir. Bu da bireylerin kendini gerçekleştirmesiyle mümkündür. Çağdaş eğitim anlayışında katı kuralların yerini bireysel farklılıklara verilen önem almıştır.


Çağdaş Eğitimin İşlevleri (Fonksiyonları) (Eğitimin faydaları nelerdir? Eğitim ne işe yarar?)

Eğitim sisteminin iki temel fonksiyonu vardır. Bireyselleştirme (kendisi için yetiştirme) ve sosyalleştirme (toplumu için yetiştirme).


Bireyi kendisi için yetiştirmekteki amaç; kendine yararlı biri olmasını ve gerekli donanımları kazanmasını sağlamaktır. Bunun için de şu alt hedeflerin gerçekleşmesi istenir.

  • Bireyi mesleksahibi yapmak

  • Bireyin diğerbireylerle uyumunu(sosyal uyumunu)sağlamak,

  • Kendinigerçekleştirmesine olanaksağlamak.

Bireyi toplumu için yetiştirmekteki amaç; bireyin topluma yararlı biriolmasını sağlamaktır. Bunun için de şu alt hedeflerin gerçekleşmesi istenir.

  • Toplumun sürekliliğinive düzeninisağlamak (sosyo-kültürel)

  • Ekonomik yaşam içinnitelikli insangücü sağlamak,gelişime açık,esnek, yaratıcıve verimlibireyler yetiştirmek(sosyo-ekonomik)

  • Toplumuve dünyasıiçin iyibir vatandaşolarak yetiştirmek(sosyo-politik) (dünyavatandaşlığı).

Eğitim işlevleri;

  • Bedensel, zihinsel,duygusal vesosyal yöndensağlıklı,

  • Toplumauyum sağlayabilen,

  • Mutlu veüretken,

  • Sadece akademik açıdan başarılıdeğil aynızaman da kendisiyle barışık,

  • Sevmeyi vesevilmeyi bilenbireyler yetiştirmektir.

Çağdaş Eğitim Anlayışına Göre Okullarda Verilen Hizmetler

Çağdaş eğitimin işlevlerini gerçekleştirebilmesive amacına ulaşabilmesi için örgün eğitimde okulların yapısı değişmiştir. Okullardaverilen hizmetlerin(öğretimveyönetim)daha iyi verilmesive öğrencilerineğitim ortamındanen yüksekdüzeyde yararlanabilmeleri için gerekli olanakları hazırlayan, var olan sorunları kaldırmaya çalışan hizmetlere “öğrenci kişilik hizmetleri”(Ö.K.H.)denir.

Geleneksel eğitim anlayışında öğretim hizmetlerive yönetimhizmetleri vardı. Çağdaş eğitim anlayışında ise bu hizmetlere ekolarak öğrenci kişilik hizmetleri de eklenmiştir.


Geleneksel Eğitim Anlayışı
  • Öğretmen merkezlidir.

  • Daimicilik ve Esasicilik eğitim felsefelerine dayanır.

  • Öğrenci pasif (edilgen) durumdadır.

  • Ezbere dayalı öğrenme vardır.

  • Ödül ve ceza çok sık kullanılır.

  • Kriz yönelimli rehberlik anlayışı vardır.

  • Sorunlu öğrenciler önceliklidir.

  • Zihinsel alan ön plandadır.

  • Öğretim ve yönetim hizmetleri vardır.

  • Tek tip (üniform) eğitim vardır.

Çağdaş Eğitim Anlayışı
  • Öğrenci merkezlidir.

  • İlerlemecilik ve Yeniden Kurmacılık Eğitim felsefelerine dayanır.

  • Öğrenci aktif (etken) durumdadır.

  • Araştırma ve incelemeye dayalı öğrenme vardır.

  • Motivasyon (güdülenme) kullanılır.

  • Önleyici rehberlik anlayışı ve gelişimsel rehberlik anlayışı vardır.

  • Bütün öğrencilere yöneliktir, kimseye öncelik yoktur.

  • Bütün alanların gelişimi önemlidir. (tümel gelişim)

  • Öğretim, yönetim ve öğrenci kişilik hizmetleri vardır.

  • Bireysel farklılıklar önemsenir.

Çağdaş Eğitim Anlayışındaki Hizmetler (Çağdaş Eğitim Sisteminin Boyutları)
  • Öğretim Hizmetleri

  • Yönetim Hizmetleri

  • Öğrenci Kişilik Hizmetler

  • Denetim Hizmetleri

Ortak Amaç: Öğrencilerin Kendilerini Gerçekleştirmelerine Yardımcı Olmaktır.

Öğretim hizmetleri;

  • Öğrencilere bilgi, beceri ve kazanımları öğreterek var olan güçlerini geliştirmeyi amaçlar.

  • Okullarda verilen hizmetlerdir.

  • Öğretmenlerin sorumluluğundadır.

  • Zorunlu ve seçmeli dersler vardır.

  • Öğretmen, bilgi ve becerileri öğrencilere öğretir sonrada başarılarını ölçer ve değerlendirir.

Yönetim (denetim)hizmetleri;

  • Öğretim hizmetlerinin ve öğrenci kişilik hizmetlerinin sağlıklı şekilde yürütülmesini sağlar. Bunun için gerekli olan personel, araç-gereç, malzeme ve materyallerin teminini sağlar.

  • Var olan programları yürütmekle ilgili hizmetlerdir.

  • Müdür, müdür yardımcısı, dekan vb. yöneticilerin sorumluluğundadır.

  • Okulda bulunan birimler arasındaki işleyişi ve koordinasyonu kolaylaştırır.

  • Bilgi ve kaynak akışını düzenler.

  • Denetleme ve yönetme işleri üstlenilir.

Öğrenci kişilik hizmetleri

  • Eğitim ve öğretim faaliyetlerinden en iyi ve en verimli şekilde yararlanılması için uygun ortam oluşturmaya yönelik hizmetlerdir.

  • Çağdaş eğitim sisteminin ayrılmaz bir parçasıdır.

  • Öğrencilerin biyo-psiko-sosyal bütün ihtiyaçları dikkate alınır.

  • Öğrencilerin sahip oldukları potansiyellerin (gizil güçlerin) açığa çıkmasına yardımcı olunur.

Bu üç alandaki hizmetlerin sağlıklı şekilde verilmesi sonucunda eğitimde belirlenen amaçlara ulaşılmış olunur.

Öğrenci Kişilik Hizmetleri ve Amacı

Öğrenci kişilik hizmetleri çağdaş eğitim anlayışına göre örgün eğitimde olması gereken profesyonel bir hizmet grubudur. Amaç, öğrencilerin eğitim ve öğretimden en iyi şekilde faydalanabilecekleri ortamı sağlamaktır. Biyo-psiko-sosyal yönden bütün ihtiyaçların karşılanmasına yardımcı olmaktır. Öğrenci kişilik hizmetleri çağdaş eğitimin ayrılmaz bir parçasıdır. Öğretim ve yönetim faaliyetlerinden ayrı ancak onlarlaparalel olarakverilen birhizmettir. Onların bir alt basamağı değildir.

  1. Öğrenci Kişilik Hizmetlerinin Kapsamı ve Hizmet Türleri

Öğrenci kişilik hizmetlerinin kapsamındaki hizmetler eğitim süreci içerisindeki öğrencilerin ihtiyaçlarını karşılamaya ve öğretimi güçleştiren sorunları yok etmeye yöneliktir.

Sağlık Hizmetleri:

Okullarda sağlık kontrollerinin ve taramaların yapılması, sağlıkla ilgili önlemlerin alınması, gerekli ilaçların temin edilmesi, hasta öğrencilerin muayene edilmesi, tanı konması ve tedaviye başlanması, sağlık konularında eğitimler verilmesi ve okullardaki revirlerin işletilmesini içerir. Bulaşıcı hastalıklar başta olmak üzere birçok hastalık hakkında bilgiler verilir. Psikolojik danışmanlık ve rehberlik (P.D.R.) hizmeti alan öğrenciler bazen sağlık hizmetlerine yönlendirilebilir. Aynı anda her iki hizmeti de alması gerektiğinde bu duruma uygun hizmet verilebilir.


Sosyal Yardım Hizmetleri:

Öğrencilerin yurt ve pansiyonlarda barınmalarını, yemekhanelerden yararlanmalarını, burs, kredi ve ek işlerle parasal ihtiyaçlarını karşılamalarını içerir. Yani öğrenciye maddi olanaklar sağlanmaya çalışılır.


Psikolojik Danışmanlık ve Rehberlik (PDR) Hizmetleri:

Öğrencilerin kendilerini ve çevrelerini daha iyi tanıyıp potansiyellerini kullanabilmeleri için yapılan profesyonel yardımları içerir. Kişisel, eğitsel ve mesleki alanlarda olabilir.


Özel Yetiştirme Hizmetleri:

Öğrencilerin özel yeteneklerinigeliştirmeye yardımcı olmak için uygun kurslara göndermek veya kurs açmak gibi hizmetleri içerir. Resim, el sanatları, spor vb.


Özel Eğitim Hizmetleri:

Herhangi engelinden dolayı ya da üstün yeteneğinden dolayı normal eğitimden yararlanamayan öğrencilere yönelik verilen hizmetleri içerir. Özel eğitim hizmetleri; kaynaştırma programı, özel alt sınıf ve özel eğitim okulları ile sağlanır.


Sosyo-Kültürel Hizmetler:

Serbest zamanları değerlendirmek için spor, sanat, kültür, tiyatro, sinema, gösteri, halk oyunları, fotoğraf, seramik vb. alanlarla ilgili sunulan hizmetleri içerir.