Rehberlik Hizmetleri Teşkilatı

Uzman Öğretmenlik Eğitim Programı ve Başöğretmenlik Eğitim Programı Ders Notları: Özel Eğitim ve Rehberlik - Rehberlik Hizmetleri Teşkilatı

Rehberlik hizmetlerinin örgütlenmesi üç basamak halinde verilmektedir.


1. Merkez Teşkilatı (Bakanlık Düzeyinde)

2. İl ve İlçe Teşkilatı

3. Okul Düzeyi


Bakanlık Düzeyinde Rehberlik Hizmetlerinin Örgütlenmesi


İzleme ve Değerlendirme Daire Başkanlığı

Özel Eğitim ve Kaynaştırma Daire Başkanlığı

Araştırma - Geliştirme ve Projeler Daire Başkanlığı

Eğitim Politikaları Daire Başkanlığı

​Programlar ve Öğretim Materyalleri Daire Başkanlığı

Özel Yeteneklilerin Geliştirilmesi Daire Başkanlığı

Rehberlik Hizmetleri Daire Başkanlığı

İl ve İlçe Düzeyinde Rehberlik Hizmetlerinin Örgütlenmesi


İl / İlçe Milli Eğitim Müdürü

Müdür Yardımcısı / Şube Müdürü

İl Danışma Komisyonu

Rehberlik Araştırma Merkezi

Okul Müdürlükleri


a) İl Milli Eğitim Müdür Yardımcısı / Şube Müdürü:

İl ve ilçelerdeki rehberlik ve psikolojik danışmanlık hizmetlerinin planlanmasından ve programlanmasından, eş güdümün sağlanmasından ve hizmetlerin yürütülmesinden il milli eğitim müdürü adına sorumludur.


b) İl Danışma Komisyonu:

Eylül ve haziran ayında olmak üzere yılda iki kez toplanan bu komisyon rehberlik hizmetlerinin planlanması, kurumlar arası eş güdümün sağlanması ve öğretim yılı sonunda çalışmaların değerlendirilmesi için çalışmalar yapar. Alınan kararlar toplantının yapıldığı aylar içinde bakanlığa iletilir. İl milli eğitim müdürü, rehberlik hizmetlerinden sorumlu müdür yardımcısı ya da şube müdürü, RAM Rehberlik ve Psikolojik Danışma Hizmetleri Bölüm Başkanı, ilköğretim ve ortaöğretim müdürlüğünden birer temsilci müdür, merkez ilçelerden birer okul müdürü, farklı okullarda çalışan üç rehberlik ve psikolojik danışma uzmanından oluşur.


c) RAM:

RAM, kendisine bağlı ilk ve ortaöğretim okullarındaki rehberlik hizmetlerinin planlanması ve sürecin izlenmesinden sorumludur. RAM’daki birimlerden biri Özel Eğitim Hizmetleri Bölümü diğeri ise Rehberlik ve Psikolojik Danışma Hizmetleri Bölümüdür. Özel eğitime ihtiyacı olan bireyleri tanılar ve uygun hizmetleri verir. Gerektiğinde ailelere yönelik rehberlik çalışmaları yapar. RAM’la ilgili istatistikleri tutar. Okullarda kullanılacak olan rehberlikle ilgili ölçme araç-gereçlerini düzenler. RAM’da psikolog, psikolojik danışman, psikometrisi, sosyal çalışmacı ve çocuk gelişimci gibi uzmanlar bulunur.


Okul Düzeyinde Rehberlik Hizmetlerinin Örgütlenmesi


a) Müdür:

  • Okuldaki rehberlik hizmetlerinin yürütülmesinde en yetkili kişidir.

  • Rehberlik hizmetleri için gerekli olan araç-gereçleri temin eder.

  • Okuldaki rehberlik programlarının hazırlanmasını sağlar ve denetimini yapar.

  • Okul rehberlik hizmetleri komisyonunu kurar ve bu komisyona başkanlık eder.

  • Birden fazla psikolojik danışmanın olduğu durumlarda birini koordinatör psikolojik danışman olarak atar.

  • Okul rehberlik programını onaylayıp bir örneğini RAM’a gönderir.

  • Bütün sınıflara bir rehber öğretmen atar.

  • Rehber öğretmenin hazırladığı yıl sonu değerlendirme raporunu onaylayıp RAM’a gönderir.

b) Müdür Yardımcısı:

  • Müdürün olmadığı durumlarda sorumluluk geçici olarak müdür yardımcısındadır.

  • Sorumlusu olduğu sınıfların rehberlikle ilgili bilgi ve belgelerini rehberlik servisine iletir.

  • Okul yürütme komisyonunun toplantılarına katılır.

c) Rehberlik Hizmetleri Yürütme Komisyonu:

  • Eğitim kurumlarında rehberlik hizmetlerinin planlanması ve kurum içindeki iş birliğinin sağlanması amacıyla rehberlik hizmetleri yürütme komisyonu oluşturulur.

  • Rehberlik hizmetleri yürütme komisyonu eğitim kurumu müdürünün başkanlığında aşağıdaki üyelerden oluşur:

  • Müdür başyardımcısı, sınıf ve şubelerden sorumlu müdür yardımcıları ve pansiyondan sorumlu müdür yardımcıları ile rehberlik hizmetlerinden sorumlu müdür yardımcısı.

  • Rehberlik öğretmenleri.

  • Sınıf rehber öğretmenlerinden her sınıf düzeyinden seçilecek en az birer temsilci.

  • Ortaöğretim kurumlarında Disiplin Kurulu ve Onur Kurulundan; ilköğretim kurumlarında ise Öğrenci Davranışları Değerlendirme Kurulundan birer temsilci.

  • Okul-aile birliğinden bir temsilci.

  • Okul öncesi eğitim kurumları hariç okul öğrenci temsilcisi.

  • Rehberlik öğretmeni bulunmayan eğitim kurumlarında gerektiğinde rehberlik ve araştırma merkezinden bir rehberlik öğretmeninin bu komisyona katılması sağlanır.

  • Okul öncesi eğitim kurumlarında; rehberlik hizmetleri yürütme komisyonu, müdür başkanlığında bir müdür yardımcısı ve farklı yaş grubundaki çocukların eğitiminden sorumlu en az birer öğretmenden oluşur.

  • Yaygın eğitim kurumlarında; yürütme komisyonu, müdürün başkanlığında bir müdür yardımcısı, rehberlik öğretmeni ile müdürün görevlendireceği bir öğretmenden oluşur.

  • Rehberlik öğretmenleri komisyonun sürekli üyesidir. Komisyonun diğer üyeleri her ders yılı başında öğretmenler kurulunda yeniden belirlenir.

  • Komisyon toplantısı, öğretmenler kurulu toplantısının yapıldığı tarihten itibaren en geç bir ay içerisinde yapılır. Komisyon birinci dönem başında, ikinci dönem başında ve yılsonunda olmak üzere en az üç defa toplanır. Gerektiğinde rehberlik servisinin önerisi ile de toplanabilir.

  • Rehberlik hizmetleri yürütme komisyonu aşağıdaki görevleri yapar:

a) Rehberlik servisince hazırlanan yıllık çerçeve planını inceler; görüşlerini bildirir. Uygulanması için gerekli önlemleri karara bağlar.

b) Rehberlik hizmetlerinin yürütülmesi sırasında hizmetlere ilişkin çalışmaları ve ortaya çıkan sorunları inceler, değerlendirir ve bunların çözümüne yönelik önlemleri belirler.

c) Eğitim ortamında; öğrenciler, aileler, idareciler ve öğretmenler arasında sağlıklı iletişim kurulabilmesi için yapılacak çalışmaları belirler.

ç) Eğitsel ve mesleki rehberlik çalışmalarında ve öğrencileri yönlendirmede, eğitim kurumundaki etkinliklerden yararlanılabilmesi için gerekli çalışmaları belirler.

d) Yapılacak çalışmalarda birey, aile, ilgili kurum ve kuruluşlara yönelik iş birliğinin sağlanması için gerekli faaliyetleri planlar.


d) Koordinatör Psikolojik Danışman:

  • Rehberlik servisinin; idare, yürütme komisyonu, sınıf rehber öğretmenleri ve diğer öğretmenlerle olan koordinasyonunu sağlar.

  • Genel anlamda bütün rehberlik hizmetlerinin koordinasyonundan sorumludur.

  • Rehber öğretmenlik görevi devam ettiği gibi aynı zamanda idari bazı görevlerde alabilir.

e) Psikolojik Danışman:

  • Çerçeve programı, rehberliğin ilkelerini, okulun ve öğrencilerin ihtiyacını dikkate alarak okulun rehberlik programını hazırlar.

  • Okulların rehberlik programları birbirinden farklı olabilir ancak ilkeler değişmez.

  • Gerektiğinde bireysel veya grupla psikolojik danışma hizmeti verir.

  • Sınıf rehber öğretmenlerine rehberlik eder.

  • Başarıyı engelleyen etmenleri araştırır.

  • Sene sonunda, rehberlik hizmetleriyle ilgili bir değerlendirme raporu hazırlar.

  • Özel eğitime ihtiyacı olabileceği düşünülen ya da ciddi psikolojik sorunları öğrencileri RAM’a sevk eder.

f) Sınıf Rehber Öğretmeni:

  • Okul rehberlik programına bağlı kalarak sınıf rehberlik planını düzenler.

  • Eğitsel veya mesleki konularda öğrencilere yardımcı olur.

  • Öğrencilerle ön görüşmeler yapar ve gerektiğinde öğrencileri okul rehber öğretmenine yönlendirir.

  • Sınıf rehberlik hizmetleriyle ilgili yıl sonu raporunu hazırlar.

g) Diğer Öğretmenler:

  • Sınıf rehber öğretmenliği görevi verilmeyen öğretmenlerdir.

  • Gerektiğinde rehberlik servisinin çalışmalarına yardımcı olurlar.

  • Branş öğretmenlerinden beklenen en önemli rehberlik görevi, öğrencilerin kendi derslerine yönelik ilgilerini arttırmaktır.